O ARTIK EFE DEĞİL!

Efelik kültürü, Ege’ye hastır…

Yörede halen beğenilen işler yaptığında gençlere, çocuklara “Efe” diye seslenilir… Sevgi sözcüğü veya iltifat sözcüğü olarak da kullanılır…  Ödemişli Avukat arkadaşım Ufuk Karhan, bana ne zaman telefon açsa; “Napıyon efe?” ilk sözü olur…

Benim annemin babası Tireli’dir… Merhum’un lakabı Efe Remzi’dir…  “Remzi” de, kimse tanımaz, herkes Efe Remzi’yi bilir!

Çocuklara bu yörede Efe ismini koyarlar… Çünkü efelik, mertlik, yiğitliktir… Bakarsın bulmacalarda karşına çıkar soru olarak “Ege yiğidi” diye… Efe yazarsın…

Efelik büyük bir kültürdür…

Haksızlığa, zulme baş eğmez efe… Kaypaklık yapmaz, sözünün eridir efe… Dediğini dediği gibi yapan kişidir…  Korkmaz, efe… Yılmaz…  Kuru gürültüye pabuç bırakmaz…

Efelik kültürünü bir yaşama biçimi, hayatı yorumlama tarzı ve toplumsal refleks olarak ele aldığımızda, karşımıza muhteşem bir karakter çıkar…

Yönetim biçimlerinin, dinin, paranın, sanatın ve bilginin kullanılarak kişisel ya da sınıfsal hegemonyaların, baskıların, zulümlerin kendini gösterdiği dönemlerde asla biat etmeyen, sosyal adaletin yanında olan, bağımsızlığına düşkün bir karakterdir bu…

Efelik kültürü asil tavırları ve duruşu ile Türk tarihinin en zorlu ve kritik dönemlerinde, millet olarak temsil ettiğimiz toplumsal karakterin en belirgin hamlelerini yapmış; kimi zaman yerel, kimi zaman da evrensel mesajlar vererek milletimizin yüz akı olmuş köklü bir kültürdür.

Bu yöre “Efe”liği erkek işi olarak görmez… Kadınlara da “EFE” denir… Yiğitliğini, mertliğini betimlemek için… Aydın Belediye Başkanı’na yapılan yakıştırma bu nedenleydi… “Topuklu Efe” dediler ona… CHP’nin sembolü oluvermişti bir anda…

Özlem Çerçioğlu… Yani nam-ı diğer Topuklu Efe, şimdi daha bir buçuk yıl önce seçildiği CHP’den,  AK Parti’ye topukluyormuş… CHP’den seçil, Ak Parti’ye geç… Ya da Ak Parti’den seçil, CHP’ye geç…  Seçimler aslında bir sözdür… Seni seçenlere verdiğin bir bağlılık, bir doğruluk yeminidir… Efe gözüyle bakıldığında, böyle bir geçişe, türlü isimler verilir…

Dedim ya, efelik cesaret, mertlik, hürriyet üzerinde yükselen bir kültürdür… Bir Egeli olarak, “Efelik” lakabını Özlem’den geri alıyorum… En azından benim için artık “efe” değil… Yani “Efe”si gitti, topuğu kaldı…  Dedik ya, Efeliğin olmazsa olmazı, sözünü yerine getirme meselesidir.

Seçim söz ise, bizim Özlem Çerçioğlu artık Efe değildir…